-zede

-zede ve -zed, sonuna geldiği kelimeye "vurulmuş, tutulmuş, yakalanmış, uğramış" anlamı katarak Farsça usulüyle birleşik sıfat yapan Farsça bir sonektir.

Bilgiler

Kökeni olan Farsça fiil ve anlamı: Zeden (vurmak)

Risale-i Nur'da Bu Eki Taşıyan Kelimeler, Anlamları ve Örnek Cümleler

• Felaketzede: Felakete uğramış

Felaketzede bir dostuna yazdıkları ve mektûbâtın nihayet kısmına dercedilen ma’nevî teselliyet ve tarziyenamede... (Lahikalar)

• Felekzede: Felek darbesi yemiş

Felekzede, perişan fakat asil bir aşiretten bir cesur adam ile; talii yaver, feleği müsaid, diğer bir aşiretten bir korkak ile bir yerde rastgelirler. (Asar-ı B.)

• Gurbetzede: Gurbete düşmüş

On sene kadar sebepsiz bir nefye mahkûm; ihtilâttan, muhabereden memnu gurbetzede bir ihtiyar adamın,... (Müdafaalar)

• Musibetzede: Musibete uğramış

Acaba hem ruhunda hem vicdanında hem aklında hem kalbinde dehşetli musibetlerle musibetzede olmuş ve azaba düşmüş bir adamın... (17. Lem'a)

• Namzed/Namzet: Aday

Ve şu i'câzın bir nev'ini şu zamanda izhârına, haddimin fevkınde olarak, benim gibi bir adam namzet olacak ve namzet olduğumu anladım. (28. Mektup)

• Zebanzed: Sözle incitilmiş

Şu cümle-i mânidar zebanzed-i cumhurdur. (Lemaat (Asar-ı Bediiyye))